Πέμπτη, 03 Μάρτιος 2016 21:29
Δήμος Αχαρνών

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2016 - ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ

Τοacharnes-news.gr, σε συνεργασία με τα Φροντιστήρια ΧΡΟΝΟΣ, για άλλη μια χρονιά δίπλα στους μαθητές των Λυκείων εξασφαλίζοντας προτεινόμενα θέματα των Πανελληνίων Εξετάσεων 2016.

Τα θέματα θα αναρτούνται κάθε εβδομάδα και θα αφορούν 10 μαθήματα των Πανελλαδικών τα οποία θα είναι: Αρχαία Προσανατολισμού, Χημεία, Ιστορία Προσανατολισμού, Αρχές Οικονομικής Θεωρίας, Έκθεση, Μαθηματικά Προσανατολισμού, Λατινικά, Βιολογία Γενικής Παιδίας, Ανάπτυξη Εφαρμογών, Φυσική Προσανατολισμού.

Προτεινόμενα Θέματα – ΑΡΧΑΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

Αδίδακτο Κείμενο*

Πλάτωνος, Πολιτεία, 358 e – 359 a

Πεφυκέναι γὰρ δή φασιν τὸ μὲν ἀδικεῖν ἀγαθόν, τὸ δὲ ἀδικεῖσθαι κακόν, πλέονι δὲ κακῷ ὑπερβάλλειν τὸ ἀδικεῖσθαι ἢ ἀγαθῷ τὸ ἀδικεῖν, ὥστ' ἐπειδὰν ἀλλήλους ἀδικῶσί τε καὶ ἀδικῶνται καὶ ἀμφοτέρων γεύωνται, τοῖς μὴ δυναμένοις τὸ μὲν ἐκφεύγειν τὸ δὲ αἱρεῖν δοκεῖ λυσιτελεῖν ξυνθέσθαι ἀλλήλοις μήτ' ἀδικεῖν μήτ' ἀδικεῖσθαι· καὶ ἐντεῦθεν δὴ ἄρξασθαι νόμους τίθεσθαι καὶ ξυνθήκας αὐτῶν, καὶ ὀνομάσαι τὸ ὑπὸ τοῦ νόμου ἐπίταγμα νόμιμόν τε καὶ δίκαιον· καὶ εἶναι δὴ ταύτην γένεσίν τε καὶ οὐσίαν δικαιοσύνης, μεταξὺ οὖσαν τοῦ μὲν ἀρίστου ὄντος, ἐὰν ἀδικῶν μὴ διδῷ δίκην, τοῦ δὲ κακίστου, ἐὰν ἀδικούμενος τιμωρεῖσθαι ἀδύνατος ᾖ· τὸ δὲ δίκαιον ἐν μέσῳ ὂν τούτων ἀμφοτέρων ἀγαπᾶσθαι οὐχ ὡς ἀγαθόν, ἀλλ' ὡς ἀρρωστίᾳ τοῦ ἀδικεῖν τιμώμενον.ἐπεὶ τὸνδυνάμενον αὐτὸ ποιεῖν καὶ ὡς ἀληθῶς ἄνδρα οὐδ’ ἂν ἑνί ποτε ξυνθέσθαι τὸ μήτε ἀδικεῖν μήτε ἀδικεῖσθαι· μαίνεσθαι γὰρ ἄν. ἡ μὲν οὖν δὴ φύσις δικαιοσύνης, ὦ Σώκρατες, αὕτη τε καὶ τοιαύτη, καὶ ἐξ ὧν πέφυκε τοιαῦτα, ὡς ὁ λόγος.

Παρατηρήσεις

Α. Να μεταφραστεί το κείμενο

Β.1. Για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου να γράψετε τους τύπους που ζητούνται:

πεφυκέναι: τον ίδιο τύπο στον αόριστο

φασιν: το β πληθυντικό υποτακτικής του ίδιου χρόνου

ὑπερβάλλειν: το β’ ενικό προστακτικής αορίστου β’ στη φωνή που βρίσκεται

δυναμένοις: το β’ ενικό οριστικής παθητικού αορίστου

ἐκφεύγειν: το γ’ πληθυντικό μέλλοντα στη φωνή που βρίσκεται

αἱρεῖν: το β’ ενικό οριστικής αορίστου β’ στη φωνή που βρίσκεται

λυσιτελεῖν: τη γενική ενικού της μετοχής του ίδιου χρόνου στο θηλυκό γένος

ξυνθέσθαι: το α’ πληθυντικό ευκτικής του ίδιου χρόνου

ἄρξασθαι: το β’ ενικό παρατατικού στη φωνή που βρίσκεται

μαίνεσθαι: το απαρέμφατο του μέλλοντα

Β.2. Για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου να γράψετε τους τύπους που ζητούνται:

πλέονι: τον ίδιο τύπο στον θετικό βαθμό

ἀλλήλους: την ίδια πτώση στο ουδέτερο γένος

κακίστου: την αιτιατική ενικού στο θηλυκό γένος

ἐπίταγμα: τη δοτική ενικού

γένεσίν: τη δοτική ενικού

οὖσαν: την αιτιατική πληθυντικού

ἀληθῶς: τον υπερθετικό βαθμό

ἑνί: στην ίδια πτώση το αριθμητικό ουσιαστικό

ὦ Σώκρατες: τη γενική ενικού

τοιαύτη: την αιτιατική πληθυντικού

Γ1. Να συμπτυχθούν οι προτάσεις σε μετοχές:

ἐπειδὰν ἀλλήλους ἀδικῶσί τε καὶ ἀδικῶνται καὶ ἀμφοτέρων γεύωνται,

Γ2. Οι παρακάτω μετοχές να αναλυθούν στις αντίστοιχες δευτερεύουσες προτάσεις:

τοῖς μὴ δυναμένοις, οὖσαν, ἀδικῶν

Γ3. Να μετατρέψετε τον πλάγιο λόγο σε ευθύ:

ἐπεὶ τὸνδυνάμενον αὐτὸ ποιεῖν καὶ ὡς ἀληθῶς ἄνδρα οὐδ’ ἂν ἑνί ποτε ξυνθέσθαι τὸ μήτε ἀδικεῖν μήτε ἀδικεῖσθαι

Γ4. Να χαρακτηρίσετε ως προς τον συντακτικό τους ρόλο τους όρους του κειμένου:

κακῷ, ἀμφοτέρων, αὐτῶν, γένεσιν, τιμωρεῖσθαι, ἀρρωστίᾳ

Απαντήσεις

Α. Υποστηρίζουν λοιπόν οι άνθρωποι ότι από τη φύση του το να αδικεί κάποιος είναι αγαθό, ενώ το να αδικείται είναι κακό και ότι το να αδικείται κάποιος υπερτερεί ως προς το περισσότερο κακό απ’ ό,τι υπερτερεί το να αδικεί ως προς το αγαθό. επομένως όταν αδικούν και αδικούνται μεταξύ τους οι άνθρωποι και δοκιμάζουν και τα δύο, φαίνεται καλό σ’ εκείνους από αυτούς που τυχόν δεν μπορούν να αποφύγουν το ένα και να διαλέξουν το άλλο ότι είναι ωφέλιμο να συμφωνήσουν μεταξύ τους ούτε να αδικούν ούτε να αδικούνται. και από αυτό το σημείο ισχυρίζονται ότι άρχισαν να θεσπίζουν νόμους και συμφωνίες γι’ αυτούς και ότι ονόμασαν εκείνο που επιτάσσει ο νόμος νόμιμο και δίκαιο και ότι αυτό ήταν η γέννηση και η ουσία της δικαιοσύνης, που είναι ανάμεσα σ’ εκείνο που είναι άριστο, αν δηλαδή δεν τιμωρείται κάποιος μολονότι αδικεί, και σε εκείνο που είναι το πιο μεγάλο κακό, αν δηλαδή, μολονότι αδικείται κάποιος, αδυνατεί να εκδικείται, και ότι το δίκαιο, που βρίσκεται ανάμεσα σ’ αυτά τα δύο, αγαπιέται όχι ως αγαθό, αλλά επειδή εκτιμάται ως αδυναμία να αδικεί κάποιος. επειδή εκείνος που μπορεί να κάνει αυτό και που είναι αληθινός άντρας, ισχυρίζονται ότι δεν θα συμφωνούσε ποτέ με κανέναν μήτε να αδικεί μήτε να αδικείται. γιατί θα ήταν τρελός. Η ουσία λοιπόν της δικαιοσύνης, Σωκράτη, είναι αυτή και τέτοιας λογής και αυτά, από τα οποία γεννήθηκε, είναι τέτοια, όπως λένε.

Β1.φῦναι, φῆτε, ὑπέρβαλε, ἐδυνάσθης/ ἐδυνήθης/ ἠδυνήθης, οἴσουσι(ν), εἷλες, λυσιτελούσης, ξυνθείμεθα, ἤρχου, μανεῖσθαι

Β2.πολλῷ, ἄλληλα, κακίονα/ κακίω, τῷ ἐπιτάγματι, γενέσει, οὔσας, ἀληθέστατα, μονάδι, Σωκράτους, τοιαύτας

Γ1. δικούντων τε ἀλλήλους καίδικουμένων καί ἀμφοτέρωνγευομένων τῶν νθρώπων(οι προτάσεις συμπτύσσονται σε απόλυτες μετοχές, γιατί το εννοούμενο υποκείμενό τους, οἱ ἄνθρωποι, δεν έχει κάποιον άλλο συντακτικό ρόλο)

Γ2. τοῖς μὴ δυναμένοις (επιθετική μετοχή με χροιά υπόθεσης, αναλύεται σε αναφορική- υποθετική πρόταση): τούτοις ον μή δύνωνται

οὖσαν (αναφορική μετοχή, αναλύεται σε αναφορική πρόταση): στ

ἀδικῶν (εναντιωματική μετοχή, αναλύεται σε εναντιωματική πρόταση): εἰκαί δικεῖ

Γ3. ἐπεὶ δυνάμενοςαὐτὸ ποιεῖν καὶ ὡς ἀληθῶς ἀνήρ οὐδ’ ἂν ἑνί ποτεξυνέθετοτὸ μήτε ἀδικεῖν μήτε ἀδικεῖσθαι

Γ4. κακῷ: δοτική της αναφοράς στο ειδικό απαρέμφατο ὑπερβάλλειν

ἀμφοτέρων: αντικείμενο στο ρήμα γεύωνται

αὐτῶν: γενική αντικειμενική στο ξυνθήκας

γένεσιν: κατηγορούμενο στο ταύτην, από το απαρέμφατο εἶναι

τιμωρεῖσθαι: απαρέμφατο της αναφοράς στο ἀδύνατος

ἀρρωστίᾳ: δοτική της αιτίας στη μετοχή ὡς τιμώμενον

*Επεξεργασία θέματος: Μαργαρίτα Κλαδιά, Ιστορικός- Αρχαιολόγος, καθηγήτρια Φροντιστηρίων «ΧΡΟΝΟΣ»

*Το χωρίο του αδίδακτου κειμένου, καθώς και η θεωρία Γραμματικής και Συντακτικού στην οποία στηρίχθηκαν οι απαντήσεις του θέματος, βρίσκονται στις Εκδόσεις των Φροντιστηρίων «ΧΡΟΝΟΣ»

Ετικέτες

Η ΓΝΩΜΗ ΣΟΥ ΜΕΤΡΑΕΙ